Terapia pompą insulinową (w skrócie : CSII)


Continuous Subcutanous Insulin Infusion (Ciągła podskórna infuzja)

Leczenie z zastosowaniem pompy to najbardziej postępowa forma terapii insulinowej. Basal (do pokrycia podstawowego zapotrzebowania insuliny) podawany jest w sposób ciągły poprzez cewnik, którego igłę umieszcza się w skórze, przeważnie w górnej części brzucha. Do podania dodatkowych jednostek przed posiłkami lub w celu skorygowania podwyższonych wartości aktywuje się pompę poprzez naciśnięcie przycisku. Za sterowanie urządzeniem odpowiada wyłącznie użytkownik; sprzężenie zwrotne poprzez sensor glukozy nie jest jeszcze możliwe.

Każda pompa posiada system zabezpieczeń, który bez przerwy kontroluje wszystkie funkcje pompy, by zapobiec i wykluczyć niekontrolowane podanie insuliny. Każda błędnie działająca funkcja, a także pusty pojemnik na insulinę, słabe baterie lub zatkanie się cewnika wywołuje alarm. Wszystkie dziś dostępne modele są wodoszczelne dzięki specjalnym rozwiązaniom lub przy pomocy pudełka, by  można było się z nimi kąpać czy pływać.  
By zapobiec reakcjom miejscowym należy wymieniać cewnik w skórze brzucha co 2 – 3 dni. Istotną przewagą pompy nad terapią konwencjonalną ICT jest możliwość zaprogramowania basala (insuliny podstawowej) w ten sposób, że zostaje uwzględniona zmienna czułość na insulinę podczas dnia. Jest to fundament dla wyrównanego przemiany materii, z mniejszym ryzykiem nocnego niedocukrzenia i porannego wzrostu poziomu cukru. Kolejne zalety to nieograniczona możliwość przesuwania lub opuszczania posiłku i można się dłużej wyspać.


W terapii CSII problem stanowi fakt, że w podskórnej tkance tłuszczowej znajduje się tylko minimalny depozyt insuliny wielkości 1 do 2 jednostek. Jeśli dojdzie do nieopatrznej przerwy w dostarczaniu insuliny, w ciągu kilku godzin może to doprowadzić do wyraźnej ketonurii. Dla bezpieczeństwa powinno się sprawdzać urządzenie przy każdym, niewyjaśnionym wysokim poziomie cukru i badać mocz na zwartość ciał ketonowych.

Zaleta
Wada

Zamiast kłuć się 4 do 6 a nawet 8 razy na dzień, z pompą muszą Państwo tylko wymieniać cewnik co 1 – 2 dni, co sprawia tak mało bólu jak zastrzyk penem. <Za wyjątkiem mężczyzn z silnym owłosieniem na brzuchu (plaster *gg*)

Będą Państwo ciągle nosili przy sobie małe urządzenie. Wprawdzie można je odstawić na kilka dni, ale wtedy trzeba z powrotem przejść na ICT. Jednak będą Państwo postrzegać to urządzenie jako część ciała.  *tak przynajmniej było ze mną*

Mogą Państwo dozować insulinę dyskretnie. Minęły już czasy, kiedy w jadłodajni zimą trzeba było najpierw szukać kawałka skóry by zrobić zastrzyk lub specjalnie iść do toalety w eleganckiej restauracji.  
Przy D-Tronplus AccuChek/Roche naciskają Państwo przycisk na przykład przez spodnie, i pompa  oddaje potwierdzające wibracje przy każdej jednostce insuliny, zanim wstrzykną sobie Państwo bolusa.

Ponieważ wstrzykują Państwo tylko krótkodziałającą insulinę, niebezpieczeństwo ketonurii jest bardzo wysokie: Jeśli dojdzie do błędów-zakłóceni w pompie,  albo niepostrzeżenie dla Państwa lub pompy złamie się wąż, powstaje niedobór insuliny, który kończy się na budowie ciał ketonowych (dalsze informacje dotyczące ketonurii proszę szukać w naszym Leksyonie.) Niezmiernie ważna jest dlatego regularna kontrola poziomu cukru.

Wreszcie mogą sobie Państwo według upodobania przesuwać lub omijać posiłki. (Było to wprawdzie możliwe przy intensywnej terapii insulinowej ICT, ale w mniejszym stopniu niż przy CSII). A jeszcze lepsza jest możliwość wyspania się w weekend. Nie będą już Państwo mieli nocnego niedocukrzenia (możliwy wyjątek: alkohol => tak więc mimo wszystko uwaga *gg*) a poranny wzrost poziomu cukru też będzie mniej widoczny. (możliwe leczenie fenomenu świtu i zmierzchu)

W razie zapalenia, wywołanego zbyt długim noszeniem cewnika lub złym jego umiejscowieniem może dojść do powstania blizn. (Nie da się tego zaliczyć jako atrakcyjny dodatek)

Czy nieprzewidzianie stresujący dzień czy radosne nicnierobienie – z pompą można szybko nastawić na to insulinę podstawową.

Przykład z własnego doświadczenia : Przy ICT : Lantus Insulin 1xdziennie wstrzykiwany. Praca: Przy fizycznie męczącej pracy (żaden sport) - niedocukrzenie.

 Z pompą : 10 min.przed rozpoczęciem pracy : Tymczasowy basal nastawiony na  70%normalnego poziomu => żadnego niedocukrzenia

Niektórzy pacjenci mogą mieć psychiczne zastrzeżenia. Jeśli nawet ktoś wcześniej faworyzował terapię pompą, to jeśli przyjdzie co do czego może zacząć się bać, że przez to stanie się mniej atrakcyjny dla przeciwnej płci lub nie móc nadal żyć jak całkowicie wolny „pseudozdrowy” człowiek, gdyż strzykawki nie widział 24 godz.na dobę, a cewnik owszem.

Silne wahania poziomu cukru występują rzadziej lub wcale. Dotyczy to też niedocukrzenia które wcześniej pojawiały się jak grom z jasnego nieba.

 

W porównaniu z ICT potrzeba 10-20% mniej insuliny. Istnieje jednak konieczność częstej wymiany cewnika, przy czym zostaje „zużytych” co najmniej 5-15 jednostek.

 

Dzięki stabilnej przemianie materii zminimalizowane zostaje ryzyko wystąpienia skutków i komplikacji cukrzycy.

 

Dokładne dozowanie również przy niskim zapotrzebowaniu na insulinę.

 

(c) Ewa Koch